Doğum, babalık ve ebeveyn izinleri
7578 sayılı Kanun sonrası 24 haftalık analık izni, 10 günlük babalık izni, koruyucu aile izni, süt izni, ücretsiz izin ve diğer mazeret izinleri.
1 Mayıs 2026’dan itibaren analık izni doğumdan önce 8, sonra 16 olmak üzere toplam 24 haftadır (çoğul gebelikte 26). Babalık izni 10 gün ücretli mazeret iznidir.
Bu konudaki son değişiklikler
Analık (doğum) izni
| Doğumdan önce | Doğumdan sonra | Toplam | |
|---|---|---|---|
| Tekil gebelik | 8 hafta | 16 hafta | 24 hafta |
| Çoğul gebelik | — | — | 26 hafta |
- Sağlık durumu uygun olan kadın işçi, doktor onayıyla doğumdan önceki 2 haftaya kadar çalışabilir. Bu durumda çalıştığı süreler doğum sonrası izne eklenir.
- Erken doğumda, doğumdan önce kullanılamayan süreler doğum sonrası süreye eklenir.
- Gebelik süresince periyodik kontroller için ücretli izin verilir.
Ücret
Analık izni süresince işveren ücret ödemekle yükümlü değildir. Şartları sağlayan sigortalıya SGK geçici iş göremezlik ödeneği öder (5510 md. 18). 7578 sayılı Kanun, ödenek süresini de 24 haftalık izinle uyumlu hâle getirmiştir. İşveren ücret ödemeye devam ediyorsa (ör. TİS veya şirket politikası gereği), ödeneğin işverene mahsubu konusu ayrıca düzenlenmelidir.
Babalık izni ve diğer mazeret izinleri
4857 sayılı Kanun Ek 2. madde kapsamında ücretli mazeret izinleri:
| Durum | Süre |
|---|---|
| Eşinin doğum yapması (babalık izni) | 10 gün |
| Evlenme | 3 gün |
| Evlat edinme | 3 gün |
| Anne, baba, eş, kardeş veya çocuğunun ölümü | 3 gün |
| En az %70 engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisi (ebeveynlerden biri) | Yılda 10 güne kadar, bölümler hâlinde |
Koruyucu aile izni
7578 sayılı Kanun’la getirilen yeni hak: bir veya daha fazla çocuğa eşiyle birlikte ya da tek başına koruyucu aile olan işçiye, çocuğun aile yanına teslim edildiği tarihten sonra talebi üzerine 10 gün ücretsiz izin verilir.
Doğum sonrası haklar
- Süt izni: Bir yaşından küçük çocuğu olan kadın işçiye, çocuklarını emzirmeleri için günde toplam 1,5 saat süt izni verilir. Bu süre günlük çalışma süresinden sayılır; işçi zamanı ve kaç parçada kullanacağını kendisi belirler (md. 74).
- Ücretsiz izin: Kadın işçiye, isteği hâlinde doğum sonrası izin süresinin bitiminden itibaren 6 aya kadar ücretsiz izin verilir. Bu süre yıllık izin hesabında dikkate alınmaz.
- Yarım çalışma ve kısmi süreli çalışma: Doğum sonrası izin bitiminden itibaren belirli süreler için yarım çalışma ödeneği hakkı (md. 74) ve çocuk mecburi ilköğretim çağına gelene kadar kısmi süreli çalışma talep hakkı (md. 13) vardır. İşveren kısmi süreli çalışma talebini kabul etmek zorundadır.
Fesih koruması
Gebelik, doğum ve analık izni geçerli fesih nedeni değildir (md. 18). Bu dönemde yapılacak fesihlerde ayrımcılık iddiası (md. 5) ve ayrımcılık tazminatı riski yüksektir; fesih gerekçesinin bu durumlardan bağımsız olduğu güçlü biçimde belgelenmelidir.
Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır. Somut olaylarda iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi ve Yargıtay’ın güncel kararları sonucu değiştirebilir. Düzeltme önerin.